Google belangrijk bij ramp
zondag 9 november 2008 om 20:40
Door Joris Polman
AMSTERDAM De overheid heeft nog te weinig oog voor de effecten van internetgebruik op burgers tijdens rampen. Doordat
mensen via internet snel informatie over een mogelijke ramp kunnen opzoeken, reageren ze mogelijk anders op een
catastrofe dan de overheid hoopt of verwacht. Dat zegt voorzitter Uri Rosenthal van het COT instituut voor Veiligheids-
en crisismanagement naar aanleiding van de grote rampenoefening Waterproef die vorige week in Nederland is
gehouden.
Rosenthal waarschuwt ervoor dat de overheid wel een mooie brochure kan maken met vluchtroutes en andere tips, maar
burgers zullen eerder achter hun pc gaan zitten om actuele en relevante informatie op te zoeken. ,,Het verdient
aanbeveling dat de overheid meer aandacht heeft voor de inzet van nieuwe media bij rampenbestrijding", zegt de
COT-voorzitter.
,,Mensen hebben de neiging om hun eigen plan te trekken als er een ramp gebeurt", zegt Rosenthal. ,,Ze nemen plaats
achter hun computer en gaan googlelen. Daardoor komt er een spontane beweging onder bevolking op gang die zich moeilijk
laat voorspellen. Daar moet de overheid meer rekening mee houden."
Rosentahl noemt als voorbeeld het ontsnappen van een giftige gaswolk. ,,Zodra mensen weten om welk gas het gaat, dan
zullen ze dat opzoeken op het web en op grond van die informatie hun afwegingen maken om te vluchten of juist thuis te
blijven."
In de Verenigde Staten is men volgens Rosenthal al verder met het gebruik van internet als communicatiemiddel met de
burger. ,,Daar is het niet ongebruikelijk dat de overheid situatierapporten tijdens een ramp meteen online zet zodat de
burgers daar ook zelf kennis van kunnen nemen. Maar wij zijn hier een stuk minder gewend om open te communiceren met de
bevolking tijdens crisissituaties. De overheid denkt hier al snel: stel je voor dat de bevolking voor zichzelf gaat
denken."
Uit evaluaties van rampen blijkt bovendien telkens weer dat mensen niet zo maar huis en haard achter zich laten. ,,De
evacuatie van mensen die dieren hebben is moeilijk te organiseren. Boeren verlaten hun land niet voordat hun dieren in
veiligheid zijn. Maar ook het bezit van gewone huisdieren als een kat en een hond kunnen al hartverscheurende taferelen
veroorzaken. Niemand wil zijn huisdier zo maar aan zijn lot overlaten."
Rosenthal deelt de mening van minister Guusje ter Horst van Binnenlandse Zaken dat er tijdens grootschalige evaluatues
'geen ruimte is voor het poldermodel'. ,,Het komt voor dat lokale autoriteiten soms in forse aanvaring komen met de
nationale overheid. Maar ondanks de goede bedoelingen van lokale overheden verdient het aanbeveling dat bij een grote
crisis de nationale overheid de regie snel naar zich toetrekt."
De definitieve evaluatie van de Waterproef, de grootste rampenoefening die ooit in Nederland is gehouden, verschijnt
volgens Rosenthal aan het einde van dit jaar.
